به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه علمیه خراسان، مدارس یکی از مهمترین عرصههای اثرگذاری فرهنگی و تربیتی به شمار میروند؛ عرصهای که حضور روحانیون و مربیان طرح امین در آن، فرصتی ارزشمند برای ارتباط مستقیم با نسل نوجوان و پاسخگویی به نیازهای فکری، اعتقادی و تربیتی آنان فراهم کرده است. در همین راستا، زکیه فاطمی، مربی طرح امین شهرستان قوچان، از تجربههای سالها فعالیت خود در مدارس و دستاوردهای این حضور سخن گفته است.
فاطمی با بیان اینکه از سال ۱۳۸۸ بهعنوان امام جماعت مدارس فعالیت داشته و از سال ۱۳۹۴ نیز همزمان با اجرای طرح امین در مدارس مشغول خدمت است، اظهار داشت: طی این سالها در مقاطع مختلف تحصیلی فعالیت کردهام و تلاش داشتهام علاوه بر اجرای برنامههای فرهنگی و دینی، ارتباطی مستمر و مؤثر با دانشآموزان، خانوادهها و مجموعه آموزشی مدارس برقرار کنم.
وی که در رشته تبلیغ تا سطح سه حوزه علمیه تحصیل کرده، افزود: هماکنون در دبستان برادران شهید نظری قوچان مشغول خدمت هستم و فعالیتهای فرهنگی و تربیتی خود را در این مجموعه دنبال میکنم.
فعالیتهای فرهنگی و تربیتی؛ فراتر از یک برنامه آموزشی
این مربی طرح امین با اشاره به گستره فعالیتهای خود گفت: اجرای پویشهای مناسبتی، برنامههای بصیرتی، جلسات مشاوره فردی و گروهی، پاسخگویی به پرسشها و شبهات دانشآموزان، خانوادهها و همکاران فرهنگی، همکاری در برگزاری جشنها و مناسبتهای ملی و مذهبی، اجرای برنامههای سرود و فعالیتهای فرهنگی از جمله مهمترین برنامههایی است که در طول سال تحصیلی دنبال میشود.
وی با بیان اینکه حدود دو هزار دانشآموز در دایره تأثیرگذاری این فعالیتها قرار دارند، خاطرنشان کرد: یکی از برنامههایی که بازخورد بسیار خوبی داشت، طراحی برنامه هفتگی برای دانشآموزان بود. براساس این برنامه، هر کلاس و گروه دانشآموزی مسئولیت بخشی از فعالیتهای فرهنگی و تربیتی را بر عهده میگرفت و دانشآموزان تلاش میکردند با آمادگی کامل در اجرای برنامهها مشارکت داشته باشند.
فاطمی بیان داشت: دانشآموزان معمولاً یک روز قبل از اجرای برنامهها با بنده هماهنگ میکردند، مطالب و موضوعات مورد نظر خود را ارائه میدادند و پس از بررسی و رفع اشکالات، آنها را اجرا میکردند. همین مسئولیتپذیری موجب شد مشارکت آنان افزایش یابد و احساس کنند در برنامههای مدرسه نقش مؤثری دارند.
وی همراهی مدیر و معاون پرورشی مدرسه را یکی از عوامل موفقیت برنامهها دانست و گفت: فضای همکاری بسیار خوبی در مدرسه وجود داشت و بسیاری از ایدههای فرهنگی و تربیتی با حمایت و همراهی مجموعه آموزشی به مرحله اجرا رسید.
این مربی طرح امین همچنین به فعالیتهای هنری دانشآموزان اشاره کرد و افزود: گروه سرود مدرسه در مناسبتهای مختلف از جمله روز دانشآموز، نهم دی، دهه فجر و بیستودوم بهمن و همچنین برخی برنامههای مسجد محل، حضور فعال داشت و توانست زمینه مشارکت بیشتر دانشآموزان در برنامههای فرهنگی را فراهم کند.
آموزش مفاهیم دینی با زبان کودک و نوجوان
فاطمی درباره روشهای آموزشی خود در مدرسه گفت: تجربه نشان داده است که آموزش مستقیم و صرفاً گفتاری برای دانشآموزان کافی نیست و باید از شیوههای جذاب و خلاقانه استفاده کرد تا مفاهیم دینی و تربیتی بهتر در ذهن آنان ماندگار شود.
وی ادامه داد: یکی از روشهایی که در آموزش احکام نماز مورد استفاده قرار میدادم، آموزش از طریق بازی بود. دانشآموزان ضمن انجام بازی، احکام را به صورت عملی فرا میگرفتند و همین موضوع باعث استقبال گسترده آنان از کلاسها میشد.
فاطمی اذعان داشت: برای آموزش مفاهیمی همچون واجب، مستحب، مکروه و حرام نیز کارتهایی طراحی کرده بودم که نمونههایی از هر بخش روی آنها نوشته شده بود. دانشآموزان باید مصادیق هر عنوان را شناسایی و در جایگاه مناسب قرار میدادند. این روش ضمن ایجاد نشاط و رقابت سالم، موجب تثبیت بهتر مفاهیم آموزشی میشد.
وی با تأکید بر ضرورت شناخت روحیات دانشآموزان گفت: کودکان و نوجوانان از ظرفیت بسیار بالایی برای یادگیری برخوردار هستند و اگر آموزش متناسب با سن و نیاز آنان ارائه شود، آثار آن در رفتار و سبک زندگیشان به خوبی نمایان خواهد شد.
این مربی طرح امین خاطرنشان کرد: همواره تلاش میکردم برای انتقال مفاهیم اخلاقی و تربیتی از مثالهای عینی و قابل فهم استفاده کنم. دانشآموزان همانند لوحی آماده برای پذیرش آموزهها هستند و هر رفتار و گفتاری میتواند در شکلگیری شخصیت آنان اثرگذار باشد.
گرهگشایی از مشکلات دانشآموزان؛ رسالتی فراتر از آموزش
فاطمی در بخش دیگری از سخنان خود به برخی تجربههای مشاورهای اشاره کرد و گفت: گاهی نقش مربی طرح امین تنها به آموزش و اجرای برنامههای فرهنگی محدود نمیشود، بلکه دانشآموزان در مسائل شخصی و خانوادگی نیز به روحانی مدرسه مراجعه میکنند و انتظار دارند شنونده مشکلات آنان باشد.
وی با اشاره به یکی از موارد تأثیرگذار دوران فعالیت خود افزود: یکی از دانشآموزان به دلیل مشکلات پیچیده خانوادگی و شرایط دشوار زندگی، بارها اقدام به خودکشی کرده بود. با پیگیریهای مستمر، گفتوگوهای متعدد، بهرهگیری از ظرفیت مشاوران و همکاری نهادهای مسئول، این دانشآموز از تصمیم خود منصرف شد و در نهایت برای دریافت حمایتهای لازم به سازمان بهزیستی معرفی شد.
این مربی طرح امین تصریح کرد: مشاهده تغییر شرایط چنین دانشآموزانی و بازگشت امید به زندگی در آنان، از شیرینترین و ماندگارترین خاطرات فعالیت تبلیغی در مدارس است.
وی افزود: دانشآموزان زمانی مسائل و دغدغههای خود را مطرح میکنند که احساس امنیت و اعتماد داشته باشند؛ از اینرو یکی از مهمترین وظایف مربیان، ایجاد فضایی امن، صمیمی و مبتنی بر اعتماد متقابل است.
فاطمی با تأکید بر اهمیت صبر، خوشخلقی و سعهصدر در فعالیتهای تربیتی اظهار داشت: من به مدرسه میروم تا بتوانم گرهای از مشکلات دانشآموزان و خانوادههای آنان باز کنم. تجربه نشان داده است که بسیاری از مسائل با گفتوگو، همدلی و همراهی قابل حل است. اگر بتوانیم ارتباطی صمیمانه و مبتنی بر اعتماد با دانشآموزان برقرار کنیم، زمینه تحول و رشد آنان بیش از گذشته فراهم خواهد شد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: نباید به گونهای رفتار کنیم که نوجوان از دین، روحانیت و ارزشهای مذهبی فاصله بگیرد و نه آنچنان سهلانگار باشیم که تربیت دینی کمرنگ شود. اعتدال، مهربانی، منطق و در عین حال پایبندی به اصول، مهمترین عناصر موفقیت در فعالیتهای تربیتی است. همچنین باید همانگونه که برای فرزندان مردم وقت و انرژی صرف میکنیم، نسبت به خانواده و فرزندان خود نیز توجه کافی داشته باشیم تا این مسیر با برکت و اثرگذاری بیشتری ادامه یابد.
